Mối liên quan mật thiết giữa bệnh gout và tiểu đường có thể bạn chưa biết

28/04/2022

Mục lục [ Ẩn ]

Bệnh gout và tiểu đường là những bệnh lý mạn tính gây khó khăn cho việc điều trị nếu mắc đồng thời cả hai căn bệnh này. Vậy giữa chúng có mối liên quan như thế nào, có những phương pháp nào để phòng tránh biến chứng do các bệnh lý này gây ra? Hãy cùng đọc ngay bài viết dưới đây để giải đáp những thắc mắc này nhé.

Ảnh: Bệnh gout và tiểu đường
Ảnh: Bệnh gout và tiểu đường

1. Khái niệm của bệnh gout và tiểu đường

Bệnh gout và tiểu đường là hai căn bệnh đang ngày càng trở nên phổ biến trong xã hội hiện nay do chế độ ăn uống, sinh hoạt và luyện tập thiếu khoa học. Đối tượng dễ gặp phải những căn bệnh này chủ yếu thuộc độ tuổi trung niên (từ 40 tuổi trở lên). Tuy nhiên, độ tuổi trung bình mắc đồng thời cả hai bệnh này đang ngày càng trẻ hóa. Trong đó:

Ảnh: Gout và tiểu đường đều thuộc nhóm bệnh chuyển hóa
Ảnh: Gout và tiểu đường đều thuộc nhóm bệnh chuyển hóa

Bệnh gout và tiểu đường là những bệnh mạn tính rất khó điều trị dứt điểm, ảnh hưởng rất nhiều tới sức khỏe cũng như đời sống sinh hoạt của người bệnh. Trên những người mắc đồng thời cả hai bệnh này, việc điều trị lại càng trở nên khó khăn hơn, gây tốn kém tiền bạc, thời gian và công sức của người bệnh và gia đình.

2. Bệnh gout và tiểu đường có mối liên quan như thế nào?

Khi mắc riêng bệnh gout hay đái tháo đường, để làm giảm nguy cơ mắc bệnh còn lại, việc quan trọng hàng đầu là đi tìm hiểu mối liên quan giữa chúng. Chỉ khi hiểu được chính xác được vấn đề này, người bệnh mới biết cách phòng tránh hai căn bệnh này một cách đúng đắn và hiệu quả.

2.1. Người mắc bệnh gout có dễ bị tiểu đường không?

Như đã nói ở trên, việc phát hiện các yếu tố nguy cơ làm tăng tỷ lệ mắc đái tháo đường sẽ giúp người bệnh có biện pháp phòng ngừa kịp thời.Vậy tỷ lệ mắc đái tháo đường của bệnh nhân gout có cao hơn người bình thường không? Câu trả lời là có nhé.

Một luận văn phân tích gần đây đã tiến hành tổng hợp dữ liệu của 11 nghiên cứu thuận tập, từ đó thu được kết quả cho thấy, khi nồng độ acid uric trong máu tăng thêm 1 mg/dL thì nguy cơ mắc đái tháo đường type 2 sẽ tăng thêm 17%. Chính vì vậy, tình trạng tăng acid uric máu được xem là có liên quan tới nguy cơ mắc tiểu đường. 

Ảnh: Acid uric máu cao sẽ làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường
Ảnh: Acid uric máu cao sẽ làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường

Cơ chế cụ thể của mối liên quan này vẫn còn nhiều tranh cãi và chưa có kết luận cuối cùng. Tuy nhiên, một số cơ chế được nhiều tác giả đồng tình nhất bao gồm:

Cơ chế viêm

Nồng độ acid uric máu tăng quá cao sẽ kích hoạt các yếu tố gây viêm như TNF- α, IL-1β, IL-6 đồng thời tăng sản xuất CRP. Các nghiên cứu thực hiện trên động vật cho thấy tình trạng kích hoạt quá trình viêm hàng loạt như vậy khiến độ nhạy cảm với Insulin của chuột giảm đi đáng kể.

Ức chế Insulin

Các loại acid, trong đó bao gồm cả acid uric gây ức chế trực tiếp đường truyền tín hiệu của hormon Insulin. Do đó, tình trạng tăng acid uric máu có liên quan chặt chẽ tới giai đoạn đầu trong cơ chế bệnh sinh của đái tháo đường type 2, loại đái tháo đường xảy ra do giảm tính nhạy cảm của tế bào với Insulin.

#QUANG_CAO_TIN_BAI_NEN_XEM

Rối loạn các chức năng nội mô

Acid uric gây ức chế quá trình tăng sinh và di chuyển của những tế bào nội mô đồng thời kích thích quá trình tổng hợp Nitric monoxide (NO). Phản ứng xảy ra giữa acid uric và NO sẽ tạo ra 6-amino uracil. Đây là hợp chất có hoạt tính oxy hóa mạnh có thể khiến các tế bào bị tổn thương và làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường. 

Ngoài ra, các chuyên gia cũng cho rằng acid uric kìm hãm sự hấp thu và tăng quá trình phân hủy L-arginine (hợp chất có vai trò làm tăng tính nhạy cảm của hormone Insulin với thụ thể).

Ảnh: Acid uric máu cao gây rối loạn các chức năng nội mô
Ảnh: Acid uric máu cao gây rối loạn các chức năng nội mô

2.2. Nồng độ acid uric máu cao có khiến người tiểu đường dễ gặp phải các biến chứng không?

Kết quả từ nhiều nghiên cứu cho thấy, acid uric máu cao làm tăng tốc độ tiến triển những biến chứng do bệnh tiểu đường gây ra. Hiện nay, có nhiều giả thiết được đưa ra để giải thích cơ chế của hiện tượng này, cụ thể như sau:

Hoạt hóa hệ Renin-Angiotensin-Aldosterone (RAA)

Acid uric hoạt hóa hệ RAA thông qua việc kích thích quá trình sản xuất Renin tại cầu thận. Ngoài ra, acid uric cũng sản xuất ra các chất oxy hoạt tính (Reactive oxygen species – ROS) có tác dụng làm tăng nồng độ Angiotensin II trong máu. 2 cơ chế trên sẽ làm giải phóng Aldosteron và hoạt hóa hệ RAA. Khi hệ thống RAA được kích hoạt sẽ gây ra một loạt những thay đổi bệnh lý trên người đái tháo đường như tăng áp lực nội cầu thận, rối loạn chức năng mạch máu,... từ đó làm tăng nguy cơ xuất hiện các biến chứng về tim mạch và thận.

Kết dính tiểu cầu

Không chỉ kích hoạt hệ RAA, acid uric còn kích hoạt hiện tượng kết tập và kết dính tiểu cầu, từ đó dễ hình thành huyết khối gây bít tắc lòng mạch và dẫn đến những biến chứng tim mạch nguy hiểm như nhồi máu cơ tim hay đột quỵ.

Ảnh: Acid uric máu cao dễ hình thành huyết khối
Ảnh: Acid uric máu cao dễ hình thành huyết khối

2.3. Người tiểu đường có dễ mắc bệnh gout không?

Theo nghiên cứu, những người mắc đái tháo đường type 2 thường có nồng độ acid uric máu tăng cao và ngược lại. Tuy nhiên, không phải ai có acid uric máu cao cũng mắc bệnh gout. Chỉ khi tình trạng này kéo dài và không được kiểm soát kịp thời thì mới khiến nguy cơ bị bệnh gout tăng lên.

Tỷ lệ mắc bệnh gout có liên quan tới hoạt động của hormone Insulin. Khi sử dụng Insulin ngoại sinh để làm giảm đường huyết trên bệnh nhân đái tháo đường có nguy cơ tăng acid uric máu. Nguyên nhân là do sau khi bổ sung Insulin ngoại sinh cho bệnh nhân, lượng Insulin máu sẽ tăng. Khi Insulin máu tăng quá cao sẽ kích hoạt chất vận chuyển các anion urate nằm trên màng ống lượn gần, làm tăng tái hấp thu acid uric tại ống thận. Điều này sẽ ngăn cản quá trình đào thải acid uric qua thận thông qua việc , do đó làm acid uric ứ đọng và tăng cao trong máu.

Không chỉ vậy, việc tăng nồng độ Insulin cũng hoạt hóa enzyme shunt hexose phosphate – enzyme thúc đẩy quá trình tổng hợp cũng như chuyển hóa purin trong cơ thể, dẫn đến hình thành phân tử acid uric.

Tuy nhiên, một số thuốc điều trị tiểu đường khác lại có tác dụng kiểm soát nồng độ acid uric máu, điển hình là Empagliflozin – thuốc ức chế kênh đồng vận chuyển Natri-Glucose.

Ảnh: Đái tháo đường làm tăng nguy cơ mắc bệnh gout

Như vậy, có thể thấy bệnh gout và tiểu đường có mối liên quan vô cùng chặt chẽ.

3. Cách phòng tránh biến chứng cho người mắc đồng thời bệnh gout và tiểu đường

Khi mắc tiểu đường kèm theo gout, người bệnh cần theo dõi chặt chẽ quá trình diễn biến của bệnh để phát hiện sớm các biến chứng và có biện pháp điều trị phù hợp, tránh để các biến chứng diễn biến nặng, mất kiểm soát, ảnh hưởng tới sức khỏe thậm chí là tính mạng của bản thân.

Theo các chuyên gia, người mắc đồng thời cả bệnh gout và tiểu đường cần chú ý một số vấn đề như sau:

Ảnh: Người bệnh cần uống thuốc đúng hướng dẫn 
Ảnh: Người bệnh cần uống thuốc đúng hướng dẫn 
Ảnh: Ngâm chân thường xuyên để phòng ngừa biến chứng do gout và tiểu đường
Ảnh: Ngâm chân thường xuyên để phòng ngừa biến chứng do gout và tiểu đường

4. Thực đơn khoa học cho người bệnh gout và tiểu đường

Chế độ ăn uống là một phần không thể thiếu trong quá trình điều trị bệnh gout và tiểu đường. Một chế độ ăn khoa học là chế độ ăn giúp người bệnh vừa kiểm soát được lượng đường huyết, vừa kiểm soát được nồng độ acid uric máu.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, thực đơn cho người mắc bệnh gout kèm tiểu đường cần chú ý một số điểm sau:

4.1. Các thực phẩm người bệnh gout và tiểu đường nên ăn

Người mắc bệnh gout kèm tiểu đường nên ăn các thực phẩm sau:

Ảnh: Các thực phẩm người bệnh gout và tiểu đường nên ăn
Ảnh: Các thực phẩm người bệnh gout và tiểu đường nên ăn

4.2. Các thực phẩm người bệnh gout và tiểu đường không nên ăn

Khi bị tiểu đường kèm theo gout, người bệnh cần tránh xa các thực phẩm sau:

Trên đây là những thông tin hữu ích về mối liên quan giữa bệnh gout và tiểu đường cũng như cách phòng tránh và điều trị hiệu quả hai căn bệnh này. Hãy nâng cao hiểu biết của bản thân về tiểu đường và gout để có thể chung sống hòa bình với chúng nhé.

Bình chọn

Tìm sản phẩm

Đặt câu hỏi cho chuyên gia

Kết nối với chúng tôi

Cẩm nang sức khỏe

Xem thêm [+]
Góc nhìn tổng quan về bệnh tiểu đường
Bệnh tiểu đường đang ngày càng phổ biến, là gánh nặng y tế cho toàn xã hội và…
Bệnh gout và tất cả những điều bạn cần biết
Bệnh gout với tên gọi hán việt "thống phong" từ lâu đã được biết là một căn…
Cao gắm là gì? Bật mí toàn bộ thông tin về "sản phẩm vàng" trong cải thiện Gout
Bạn đã từng nghe thấy ai đó nhắc đến “chữa bệnh gout bằng cao gắm hay cao gắm…
Ảnh: Bệnh gút có ăn được măng không?
Măng là loại thực phẩm đã quá quen thuộc với người dân Việt Nam. Nó không chỉ…

Dược liệu xanh

Xem thêm [+]
Dây thìa canh - Thảo dược dành cho người bệnh tiểu đường
Dây thìa canh được xem là một trong những thảo dược quý hỗ trợ điều trị bệnh…
Cây lạc tiên - Dược liệu vàng cải thiện mất ngủ hàng đầu
Cây lạc tiên là loại cây thân thuộc, mọc hoang ở nhiều nơi tại Việt Nam. Tuy…
Giảo cổ lam – dược thảo diệu kỳ với nhiều lợi ích cho sức khoẻ
Chắc hẳn rằng bạn đã từng nghe rất nhiều người nhắc đến vị thuốc như cây Giảo…
Những tác dụng của dây thìa canh mà không phải ai cũng biết
Dây thìa canh là một trong cây cỏ thiên nhiên quý được sử dụng cực kỳ rộng…